Sanayi Yenilik Ağ Mekanizması (SAYEM), bireysel Ar-Ge projelerinin ötesinde, "birlikte iş yapma" ve "birlikte başarma" prensibine dayalı bir ekosistem modelidir. Bu mekanizma, yüksek katma değerli ürünlerin geliştirilmesi amacıyla özel sektör liderliğinde; üniversite ve kamu iş birliğiyle "Yenilik Platformları" oluşturulmasını esas alır. 1833 kodlu çağrı, bu yapıyı doğrudan sanayinin yeşil dönüşüm ihtiyaçlarına odaklamaktadır.

1833 SAYEM Yeşil Dönüşüm Çağrısı, özel sektörun liderliğinde, üniversiteler ve kamu araştırma merkezlerinin katılımıyla "Ürünleştirme Programları" (ÜPG) oluşturulmasını destekler. Bu programların nihai hedefi, yüksek katma değerli ve yeşil dönüşüm odaklı ürün veya ürün gruplarının geliştirilmesidir. Çağrının operasyonel hedefleri şu başlıklar altında toplanabilir:

• Teknoloji Ekosisteminin İnşası: İhtisaslaşmış Ar-Ge ve Yenilik Platformları kurarak, farklı disiplinlerdeki uzmanlıkların tek bir "Ürünleştirme Yol Haritası" (ÜYH) etrafında birleştirilmesi.
• Küresel İş Birliği Ağlarına Entegrasyon: Geliştirilen platformların Ufuk Avrupa (Horizon Europe) gibi uluslararası mekanizmalara dahil edilerek pazar erişiminin genişletilmesi.
• Fikri Mülkiyetin Ekonomiye Kazandırılması: 1702 Patent Tabanlı Teknoloji Transferi çağrıları ile eşgüdümlü çalışarak, üniversite kaynaklı patentlerin sanayide yeşil ürünlere dönüşmesinin sağlanması.
• Sürdürülebilir Verimlilik: Üretim süreçlerinde enerji ve su verimliliğini artırarak, atık miktarını minimize eden teknolojilerin ticarileştirilmesi.

1833 SAYEM Çağrısı, bireysel başvuruların ötesinde, kolektif bir Ar-Ge disiplini gerektiren çok ortaklı bir yapıya dayanmaktadır. Çağrıya, Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri, üniversiteler ve kamu araştırma merkezlerinin bir araya gelerek oluşturduğu "Ürünleştirme Programı Platformları" başvurabilmektedir.

• Özel Sektör Kuruluşları: Sektör ve büyüklüğüne bakılmaksızın, katma değer yaratan ve Türkiye'de yerleşik tüm sermaye şirketleri platformda yer alabilir.
• Akademik ve Kamu Kurumları: Yükseköğretim kurumları (devlet ve vakıf), eğitim ve araştırma hastaneleri, kamu araştırma merkezleri ve 6550 sayılı kanun kapsamındaki araştırma altyapıları ortak olarak katılabilir.
• Yasal Kısıtlamalar:Dünya Bankası'nın kısıtlı listesinde yer alan konularda faaliyet gösteren firmalar ve savunma sanayine yönelik çıktısı olan projeler destek kapsamı dışındadır.

Platformun yönetiminden sorumlu olan Yürütücü Kuruluşun, büyük veya orta ölçekli bir sermaye şirketi olması ve özel sektöre ait sermaye payının en az %75 olması şarttır. Ayrıca ÜPYK adaylarının aşağıdaki yeterliliklerden en az birini sağlaması beklenmektedir:

• Güncel Ar-Ge Merkezi Belgesi'ne sahip olmak ve en az 2 TÜBİTAK projesini başarıyla tamamlamış olmak.
• Teknopark bünyesinde faaliyet göstermek ve en az 2 TÜBİTAK projesini tamamlamış olmak.
• Uluslararası ortaklı en az bir projede görev almış ve en az 2 TÜBİTAK projesini tamamlamış olmak.
• Belirlenmiş yıllar bazında (2021-2025) minimum Ar-Ge harcaması limitlerini (örneğin 2025 yılı için 46,7 Milyon TL üzeri) karşılamak.

Çağrı dökümanına göre platform yapısında şu dinamikler dikkate alınmalıdır:

• Ortak Sayısı: Platform, yürütücü kuruluş dışında en az 3, toplamda ise en fazla 9 ortaktan oluşur .

• Önerilen Paydaşlar: Çağrı kapsamında; Ar-Ge/Tasarım Merkezi belgeli firmaların, üniversitelerin (kurumlar), KOBİ'lerin ve geliştirilecek ürünün potansiyel müşterisi olabilecek kuruluşların platformda yer alması olumlu değerlendirilmekte ve önerilmektedir .

• Kuruluş Tescil Şartı: Kuruluşların tescil tarihi başvuru anında en az 2 yıl olmalıdır (Spin-off şirketler ve BiGG desteğiyle kurulanlar bu şarttan muaftır).

1833 SAYEM Yeşil Dönüşüm Çağrısı, Dünya Bankası kaynaklarıyla desteklenen "Geri Ödemeli ve Hibe" bileşenlerini içeren hibrit bir finansman modeline sahiptir. Destek süreçleri "1801 Programı Uygulama Esaslarına" göre yürütülmektedir.

Platformların hazırlayacağı Ürünleştirme Programı (ÜPG) bütçeleri aşağıdaki limitler dahilinde kurgulanmalıdır:

• Platform Toplam Bütçesi: Bir platformun sunabileceği toplam bütçe üst sınırı 350.000.000 TL'dir.
• Büyük Ölçekli Kuruluşlar: Kuruluş başına azami 70.000.000 TL olarak belirlenmiştir.
• KOBİ Ölçeğindeki Kuruluşlar: Her bir KOBİ için bütçe üst sınırı 18.000.000 TL olarak belirlenmiştir.

TÜBİTAK tarafından sağlanacak destek tutarları, kuruluşların ölçeğine ve bulundukları bölgeye göre değişkenlik gösterir:

• Büyük Ölçekli Şirketler: Kabul edilen bütçenin %70'i geri ödemeli destek olarak sağlanırken, %30'u kuruluşun öz kaynakları ile karşılanır.
• KOBİ Ölçeğindeki Şirketler: Bütçenin %80'i desteklenir, %20'si öz kaynak katkısı olarak talep edilir.

*Deprem Bölgesindeki KOBİ'ler: 11 ili kapsayan özel statü kapsamında destek oranı %90'a çıkarılmış, öz kaynak yükümlülüğü %10'a düşürülmüştür.

Proje sonunda Yeşil Dönüşüm Göstergelerinin (YDG) başarıyla sağlanması durumunda, sağlanan geri ödemeli desteğin (faizsiz kredi) önemli bir kısmı hibeye dönüştürülerek kuruluşun üzerinde yük olmaktan çıkarılır:

• Büyük Ölçekli Kuruluşlar için: Geri ödemeli desteğin  %50'si hibeye dönüştürülür. 
• KOBİ Ölçeğindeki Kuruluşlar için: Geri ödemeli desteğin  %60'ı hibeye dönüştürülür. 

1833 SAYEM Çağrısı kapsamında sunulacak projelerin, "Türkiye Yeşil Sanayi Projesi Ar-Ge ve Yenilik Konu Başlıkları" listesinde yer alan üst temalarla uyumlu olması esastır. Bu kapsamda, sanayinin her sektöründe "karbon nötr" hedefine hizmet edecek teknolojik çözümler desteklenmektedir.

Yeşil dönüşüm, sadece enerji sektörüyle sınırlı kalmayıp imalat sanayisinin tüm hücrelerine nüfuz eden bir süreçtir. Çağrı kapsamında özellikle aşağıdaki alanlarda yoğunlaşan Ürünleştirme Programları önceliklendirilmektedir:

1. İklim Değişikliği ve Çevresel İzleme: Aşırı iklim olaylarına karşı dirençli altyapılar, sera gazı emisyonlarının gerçek zamanlı takibi için yapay zeka destekli sensör ağları ve dijital karar destek sistemleri.
2. Düşük Karbonlu ve Enerji Verimli Sanayi: Çimento, seramik ve demir-çelik gibi enerji yoğun sektörlerde karbon tutma (CCUS) teknolojileri, yeşil hidrojenin endüstriyel fırınlara entegrasyonu ve atık ısıdan elektrik üretimi (ORC) teknolojileri.
3. Döngüsel Ekonomi ve Ham Madde Verimliliği: Endüstriyel simbiyoz modelleri, plastik ve tekstil atıklarının kimyasal geri dönüşümü ve biyo-bazlı ham maddelerin üretim süreçlerine dahil edilmesi.
4. Sürdürülebilir Tarım ve Gıda Teknolojileri: Gübre kullanımını optimize eden hassas tarım uygulamaları ve gıda israfını önleyen akıllı ambalaj çözümleri.
5. Temiz Ulaşım ve Mobilite: Elektrikli araçlar için yeni nesil batarya yönetim sistemleri ve hafifletme teknolojileri için ileri kompozit malzemeler.

SAYEM 1833 çağrısının en özgün tarafı, desteğin hibeye dönüşmesinin somut çevresel performans kriterlerine bağlanmış olmasıdır. Bir platformun projesini "başarı ile tamamlamış" sayılabilmesi için, başvuru aşamasında taahhüt ettiği Yeşil Dönüşüm Göstergelerinden (YDG) en az birini gerçekleştirmiş olması gerekmektedir.

• YDG 1 (Elektrik Verimliliği): Üretim birimi başına elektrik tüketiminde en az %10 azalma sağlanması.
• YDG 2 (Su Verimliliği): Üretim birimi başına su tüketiminde en az %10 azalma sağlanması.
• YDG 3 (Atık Azaltımı): Geri dönüştürülemeyen atık miktarında en az %10 azalma sağlanması.
• YDG 4 (Yeşil Teknoloji):Yenilikçi yeşil teknoloji çözümlerinin geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi.

1833 SAYEM 2026-1 çağrısı, Dünya Bankası standartlarına göre güncellenmiş yeni kurallar içermektedir. Başvuru süreci PRODİS üzerinden elektronik olarak yürütülür.

• Uygunluk Kontrolü Başvurusu: 23 Şubat – 23 Mart 2026.
• Uygunluk Değerlendirmesi ve Geri Bildirim: 24 Mart – 7 Nisan 2026.
• Çağrı Başvurularının Açılması: 8 Nisan 2026.
• Çağrı Kapanış Tarihi: 15 Haziran 2026.
• Değerlendirme ve Sonuç İlanı:16 Haziran – 30 Ekim 2026.

1. Banka Referans Mektubu: Yeni düzenleme ile kuruluşlar, talep ettikleri geri ödemeli destek tutarının tamamı (%100) kadar banka referans mektubunu başvuru sırasında sunmak zorundadır.
2. Özel Sektör Liderliği: Yürütücü kuruluşun en az %75 özel sermayeli bir şirket olması gerekmektedir.
3. Çevresel ve Sosyal Beyan:Dünya Bankası'nın "Çevresel ve Sosyal Çerçevesi" (ESF) gereği, tüm paydaşların risk analizlerini içeren kapsamlı beyan formlarını doldurması şarttır.

1833 SAYEM Yeşil Dönüşüm Çağrısı, sanayi kuruluşlarımız için sadece bir finansman kaynağı değil, aynı zamanda teknolojik bir sıçrama tahtasıdır. 350 milyon TL'ye varan bütçe limitleri ve faizsiz kredi imkanlarının hibeye dönüştürülebilmesi, yeşil yatırımları finansal açıdan sürdürülebilir kılmaktadır.

Kocaeli Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi (KOÜ TTO A.Ş), sanayi kuruluşlarının yeşil dönüşüm sürecindeki bilimsel ve teknik ihtiyaçlarını üniversitemizin akademik potansiyeliyle buluşturan stratejik bir "köprü" görevi üstlenmektedir .Kuruluşların talep etmesi halinde, projelerin sadece bilimsel faaliyetlerini kapsayan bölümleri için üniversitemiz bünyesindeki yetkin akademisyenlerle eşleştirme ve danışmanlık süreçlerinin koordine edilmesine yardımcı olunmaktadır .

Sanayicilerin proje ve çalışmalarında gereksinim duyacağı ileri teknoloji laboratuvar altyapısına ulaşımı noktasında Kocaeli Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi aracı bir rol oynamaktadır . Üniversitemiz bünyesindeki laboratuvar ve test imkanlarından faydalanmak isteyen kuruluşlara; malzeme karakterizasyonu, enerji teknolojileri ve çevresel analizler gibi alanlarda teknik arayüz desteği sağlanarak altyapı erişimi kolaylaştırılmaktadır .